آیا مرد می تواند با وجود داشتن همسر دائم اقدام به ازدواج مجدد نماید یا نه؟ شرایط مورد قبول برای اذن در ازدواج مجدد چیست ؟ اگر مرد اقدام به نکاح مجدد کند برای او چه عواقبی دارد؟ و اینکه خانم ها در مقابل ازدواج مجدد همسرشان از چه حقوقی برخوردارند و چه اقدامات قانونی را می توانند انجام دهند؟ آیا می توانند بخاطر ازدواج مجدد همسرشان علیه او شکایت کنند؟ یا اینکه مردها آزادانه می توانند چهار زن دائم و بی نهایت زن صیغه ای اختیار کنند بدون اینکه خانم ها از حداقل حقوقی برخوردار باشند؟

این قبیل سوالات از پرسش های متداول و روزمره مردم جامعه است که در این پست قصد دارم به تمامی آنها پاسخ مناسب دهم.

مطابق ماده ۱۶ قانون حمایت خانواده مرد نمی‌تواند با داشتن زن ، همسر دوم اختیار کند مگر در موارد زیر:

۱ ـ رضایت همسر اول.

۲ ـ عدم قدرت همسر اول به ایفای وظایف زناشویی.

۳ ـ عدم تمکین زن از شوهر.

۴ ـ ابتلاء زن به جنون یا امراض صعب‌العلاج

۵ ـ محکومیت زن به حکم قطعی به مجازات پنج سال حبس یا بیشتر

۶ ـ ابتلاء زن به‌هر گونه اعتیاد مضری که به تشخیص دادگاه به اساس زندگی خانوادگی خلل وارد آورد و ادامه زندگی زناشویی را غیر ممکن سازد.

۷ ـ ترک زندگی خانوادگی از طرف زن.

۸ ـ عقیم بودن زن.

۹ ـ مفقودالاثر شدن زن .

همانطور که ملاحظه نمودید مرد نمی تواند خودسرانه و بدون کسب اجازه از دادگاه و صرفاً با این استدلال که می تواند چهار همسر دائم اختیار کند ، مبادرت به ازدواج دوم نماید. بنابراین اگر شوهر ، به یکی از دلایل ۹ گانه فوق ، متقاضی ازدواج مجدد باشد باید دادخواستی به خواسته صدور حکم بر امکان ازدواج مجدد به طرفیت همسر اول خود طرح نماید. دادگاه نیز در جلسه رسیدگی زوجین را دعوت نموده و دلایل هر دو طرف را استماع و بررسی می نماید. اگر دلایل زوج که باید مبتنی بر ۹ بند مندرج در ماده ۱۶ قانون حمایت خانواده باشد ، مستدل و مستحکم تشخیص داده شود در این صورت دادگاه با صدور حکمی اذن به ازدواج مجدد زوج با وجود داشتن همسر اول می دهد.

اما همانگونه که خوانندگان محترم پیج نیز مطلع هستند در اکثر مواقع مردانی که به ازدواج مجدد روی می آورند بدون کسب اجازه از دادگاه اقدام به این عمل می نمایند. در این حالت چه تبعات حقوقی برای زوجین متصور است؟

در ماده ۱۷ قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۵۳ بیان شده بود که ‌هرگاه مردی با داشتن همسر ، بدون تحصیل اجازه از دادگاه ، مبادرت به ازدواج مجدد نماید به حبس از شش ماه تا یک سال محکوم خواهد شد. حتی عاقد و سردفتر ازدواج و زن دومی که عالم به ازدواج سابق مرد باشند نیز به همین مجازات شش ماه تا یک سال حبس محکوم می شدند.

پس از پیروزی انقلاب اسلامی در بهمن ۱۳۵۷ شورای محترم نگهبان کلیه قوانین و مقررات مغایر باشرع را ملغی اعلام کرد. و در نظریه ای که در سال ۱۳۶۳ تصویب نمود صراحتاً مجازات مندرج در ماده ۱۷ قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۵۳ را غیر شرعی اعلام کرد. بنابراین در حال حاضر مردی که بدون اذن از دادگاه یا از همسر اولش زوجه دیگری اختیار کند برای او و عاقدی که دو طرف را عقد می نماید و همچنین برای زن دومش هیچ مجازاتی متصور نیست. و اگر خانمی به خاطر ازدواج دوم شوهرش به دادسرا یا کلانتری مراجعه نماید و شکایت کیفری علیه شوهرش مطرح نماید با قرار منع تعقیب دادسرا مواجه می شود چرا که عمل شوهر یا عاقد یا همسر دوم هیچکدام جرم نمی باشد.

ولی این بدین معنی نیست که در صورت ازدواج دوم آقایان ، خانم ها از هیچ حقی برخوردار نباشند.

طبق ماده ۶۴۵ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۷۵ ثبت واقعه ازدواج دائم اجباری است. چنانچه مردی بدون ثبت در دفاتر رسمی مبادرت به ازدواج دائم نماید به مجازات حبس تا یکسال محکوم می گردد . بنابراین اگر مردی بدون تحصیل اجازه از دادگاه یا همسر اولش با خانم دیگری ازدواج دائم نماید و این ازدواج دوم را در هیچ یک از دفاتر رسمی ثبت ازدواج به ثبت نرساند مرتکب جرمی شده است که مجازات آن تا یک سال حبس می باشد. البته این مجازات منحصراً مربوط به ازدواج دائم است و شامل نکاح موقت نمی شود.

از سوی دیگر یکی از ۱۲ شرط ضمن عقدی که زوجین در هنگام اجرای صیغه عقد امضاء می نمایند و در سند رسمی نکاحیه نیز درج می شود این است که اگر مردی بدون رضایت همسر اولش یا بدون اذن از طرف دادگاه ازدواج مجدد نماید زن از طرف شوهر وکالت خواهد داشت که از شوهرش طلاق بگیرد. همچنین اگر زوج با کسب اذن از دادگاه برای دومین بار ازدواج نماید ولی نسبت به همسرانش اجرای عدالت ننماید باز هم زوجه حق طلاق خواهد داشت.

طلاق حقی است که متعلق به مرد می باشد. تحت شرایطی زن این حق را پیدا خواهد کرد که به وکالت از مرد ، طلاق بگیرد. در چنین شرایط بر خلاف سایر طلاق های توافقی که خانمها برای اینکه همسر خود را راضی به طلاق کنند مجبور به بخشش کل یا بخشی از مهریه می شوند ، در صورتی که این وکالت در طلاق ، در سند عقدنامه تصریح شده باشد علاوه برا ینکه زن می تواند حکم طلاق از دادگاه کسب کند ، بلکه می تواند مهریه خود را بدون آنکه ببخشد ، از همسرش مطالبه نماید.

2 پاسخ به ازدواج مجدد مرد
  1. با سلام
    ضمن تشکر و قدر دانی از شما با بگوییم مطالب درج شده بسیار عالی و مفید بوده و حتی میتوان گفت کاربردی میباشند. امیدوار هستم هیشه موفق و پیروز باشید .


[بالا]

پاسخ بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

نیاز به مشاوره حقوقی دارید؟مشاوره آنلاین