انتخاب و برکناری مدیران در شرکت با مسئولیت محدود

شیوه انتخاب و برکناری مدیران در شرکت با مسئولیت محدود

به یاری وکلای دپارتمان شرکتها در موسسه حقوقی اریکه عدل ، در این پست به بررسی موضوع شیوه انتخاب و برکناری مدیران در شرکت با مسئولیت محدود خواهیم پرداخت . با عنایت به این موضوع که مساله انتخاب انتخاب مدیران شرکت با مسئولیت محدود بر خلاف شرکتهای سهامی که در آنها تشریفات انتخاب مدیران به روشنی از سوی قانون گذار پیش بینی شده، قانون در خصوص انتخاب مدیران شرکت با مسئولیت محدود ساکت است.

در ادامه بحث شیوه انتخاب و برکناری مدیران در شرکت با مسئولیت محدود اشاره ای به قانون تجارت خواهیم داشت . در هر حال، انتخاب مدیران به وسیله شرکا و مطابق ماده ۱۰۶ قانون تجارت صورت می گیرد، که طبق آن :

" تصمیمات راجع به شرکت باید به اکثریت لااقل نصف سرمایه اتخاذ شود – اگر در دفعه اول ای اکثریت حاصل نشد باید تمام شرکا مجددا دعوت شوند در این صورت تصمیمات به اکثریت عددی شرکا اتخاذ می شود اگر چه اکثریت مزبور دارای نصف سرمایه نباشد ... . "

اساسنامه می تواند سکوت قانون گذار را در مورد انتخاب مدیران شرکت با مسئولیت محدود با وضع مقررات ناظر بر شرایط و شیوه انتخاب مدیران جبران نماید. چرا که در قانون تجارت اصولا در رابطه با کارکرد مدیران هیچ گونه پیش بینی وجود ندارد. بلکه تنها به قاعده حاکم بر حدود اختیارات ایشان اشاره رفته است.

نکته ای که در این رابطه قابل طرح به نظر می رسد شمول حکم ماده ۱۰۶ قانون تجارت بر انتخاب مدیران شرکت با مسئولیت محدود است. بدین معنی که آیا عبارت « تصمیمات راجع به شرکت » در برگیرنده ی انتخاب مدیر شرکت هم است. با توجه به آنکه در قانون تجارت حکم دیگری راجع به نحوه و حد نصاب تصمیم شرکا در انتخاب مدیران ذکر نگردیده، ناگزیر باید انتخاب مدیران شرکت با مسئولیت محدود را تابع اکثریت مذکور در آن ماده دانست. این نتیجه به خوبی تفاوت روشن میان انتخاب مدیران در دو شرکت سهامی و مسئولیت محدود را به نمایش می گذارد که به موجب آن :

اولا، در شرکت سهامی مطابق ماده ۸۸ لایحه اصلاحی قانون تجارت ۱۳۴۷، این انتخاب با اکثریت نسبی انجام می گیرد، در حالی که انتخاب مدیران شرکت با مسئولیت محدود با « اکثریت لااقل نصف سرمایه » (صرف نظر از ایراد مطروحه ی قبلی به نگارش عبارت مزبور) در جلسه ی نخست و « اکثریت عددی شرکا » در نشست دوم صورت می پذیرد.

ثانیا، در انتخاب مدیران در شرکت سهامی بیش از نصف آراء حاضر معیار تصمیم گیری است، در حالی که در شرکت مسئولیت محدود بدون ذکر آراء حاضر، دارندگان حداقل نصف کل سرمایه ی شرکت مدنظر است.

ثالثا، در شرکت سهامی، در جلسه ی دوم ملاک تصمیم گیری همچنان سرمایه است در حالی که در شرکت با مسئولیت محدود معیار اکثریت عددی شرکا است.

برکناری مدیران در شرکت با مسئولیت محدود

در رابطه ی با برکناری مدیران در شرکت با مسئولیت محدود ، هیچ گونه راه حلی در قانون تجارت پیش بینی نشده، و همین امر موجب اختلاف میان نویسندگان حقوقی گردیده است. در این میان برخی معتقدند در مواردی که دلیل موجهی برای کنار گذاشتن مدیر در دست است، شرکا رأسا مجاز به کنار گذاشتن وی نبوده و بایستی به دادگاه مراجعه نمایند، و حتی از این هم فراتر رفته گفته اند که اصولا شرکا حق برکناری مدیر را ندارند. دکتر ستوده تهرانی با نقد دیدگاههای بالا و بدون آنکه دیدگاه خود را به روشنی بیان دارد، به نظر می رسد گرایش به دیدگاهی دارد که اگر شرکا بدون دلیل مدیر شرکت از کار کنار بگذارند باید خسارات وارد بر وی را جبران نمایند. همین حکم نسبت به مدیری که بدون دلیل از سمت خود کناره گیرد، نیز حکومت دارد. برخی دیگر برکناری مدیر از سوی شرکا در شرایط خاص و یا کناره گیری بی موقع مدیر را سبب خسارت گردد موجب مسئولیت دانسته اند.

دکتر عرفانی با توصیف رابطه ی مدیران و شرکت با مسئولیت محدود به وکالت بر این باور است که :

« در صورتی که مدیر یا مدیران شرکت با مسئولیت محدود با ارتکاب تقصیر ( مانند ترک شرکت به قصد اضرار) موجب ضرر شرکت را فراهم سازند شرکا با توجه به اصول عام پیش بینی شده در حقوق مدنی که به موجب آن موکل حق عزل وکیل خود را دارد، مجمع عمومی را تشکیل داده و با در دست داشتن ادله موجه و رعایت حد نصاب اتخاذ تصمیم در مجمع، مدیر مقصر را عزل و مراتب را به اداره ی ثبت شرکت ها اعلام می نمایند.»

تحلیل بالا متضمن دو کاستی است: نخست آنکه، بدون توجه به ماهیت شرکت تجاری و پیچیدگیهای آن و نیز لزوم شرایط علاوه بر امانتداری برای مدیر (وکیل)، صرفا به مفهوم و آثار وکالت در حقوق مدنی توجه شده است. دومین و چشمگیرترین ایراد، عدم ارئه راه حل فراگیر برای امکان برکناری مدیران از سوی شرکت است. حال اگر شرکا مدیری را فاقد توانایی فردی و ویژگیهای کارشناسی برای اداره ی شرکت دانسته و بدون ارتکاب تقصیر از سوی وی، اقدام به برکناری او نمایند، آیا باز هم باید غرامت بپردازند؟

انتخاب مدیران در شرکت مسئولیت محدود ، برکناری مدیران در شرکت مسئولیت محدود

افزون بر آن و بر خلاف دیدگاه بالا، حتی در وکالت در مفهوم حقوق مدنی با توجه به ماهیت آن، که عقدی جایز است، بر کناری مدیر از سوی شرکا و مجمع نیاز به هیچ دلیل خاصی نداشته و نباید مستلزم پرداخت خسارت به مدیر بر کنار شده به علت غیر موجه بودن عزل وی باشد. در عین حال ، چنانچه قرارداد شرکت با مدیر در برگیرنده شروط خاصی در این رابطه باشد، طرفین پایبند قیود و تعهدات فی مابین خواهند بود.

به نظر می رسد، باید از قاعده ی قائل شدن اختیار برکناری مدیر برای همان مرجعی که وی را انتخاب نموده پیروی نمود. در نتیجه، جز در موردی که خلاف آن در اساسنامه یا قرارداد میان شرکت با مسئولیت محدود و مدیر مقرر شده باشد، شرکا مجمع هر زمان که بخواهند، بدون نیاز به هیچ گونه دلیلی حق برکناری مدیر یا مدیران شرکت را دارند. لکن قانون گذار بایستی همان گونه که در مورد شرکت سهامی به امکان عزل اعضای هیئت مدیره اشاره دارد، در خصوص شرکت مسئولیت محدود نیز صریحا وضع مقرره نماید.

نظر بدهید

اولین نفری باشید که گفتگو را آغاز می کند!

avatar
wpDiscuz